Sunday, April 15, 2018

"सर्च"

          कधी कधी आपल्याला एखादा प्रश्न सतावत असतो आणि त्याच उत्तर आपल्याला माहिती असतं पण पटकन लक्षात येत नाही, मग त्यावेळी आपण बुद्धीला जास्त ताण न देता लगेच तो प्रश्न आपण गूगल वर सर्च करून त्याचे उत्तर मिळवितो आणि अगदी क्षणार्धात आणि सहजरित्या आपल्याला ते उत्तर सुद्धा मिळते. दैनंदिन व्यवहारातल्या बऱ्याचश्या गोष्टी  आपण बुद्धीला ताण न देता लगेच गूगल वर सर्च करून मोकळे होतो ज्याचे उत्तर बऱ्याच वेळा आपल्याला माहिती असते. आपल्याला गूगल वर प्रत्येक गोष्ट सर्च करण्याची जणू सवयच लागलेली आहे. याच प्रकारे आपण आपल्या मनातला हरवून बसलेला आनंद सुद्धा आपण बाहेरच्या भौतिक जगात सर्च करण्याचा असफल प्रयत्न करतोय जो आपल्यातच कुठे तरी दडून बसलाय. या प्रश्नाचं उत्तर सुद्धा आपण गूगल सारखंच आपल्याच अवतीभवतीच्या भौतिक गोष्टीत शोधत आहोत. पण खरंतर बाकीच्या प्रश्नासारखं याचं उत्तर सहज मिळत नसतं. त्यासाठी आपल्या स्वतःच्याच मनात "सर्च" करायला हवा. अगदी छोट्या छोट्या गोष्टीत सुद्धा मनातून आनंद "सर्च" करण्याची सवय लागली की आयुष्य खूप सुंदर वाटू लागतं. बघूया "सर्च" करून......

- डॉ संदीप सोमेश्वर टोंगळे.

Tuesday, April 10, 2018

खोटे मुखवटे

           वास्तविकतेकडे कानाडोळा करून आभासी दुनियेत रममाण राहायची आपल्या सर्वांना एक प्रकारची सवयच लागलीय. आपल्या मनातले खरे विचार, खऱ्या भावना लपवून आपण “खोटे मुखवटे” घालून मिरविण्याचा एवढा अट्टाहास का करतोय......? आपल्या उक्तीत, कृतीत आणि मतीत अकल्पित विरोधाभास का असतो......? इतकं खोट जगण कशासाठी.? फक्त जगाला दाखविण्यासाठीच ना…… खोट हसण, खोट रडण, खोटे हावभाव, खोटा आनंद, खोटा दिखावा, खोटे विचार हे आपण जगाला दाखवू शकतो पण एकांतात आपल्या खऱ्या मनाशी आपण संवाद केला तर हे खोटे मुखवटे आपोआप गळून पडतात. मग आपल्याच मनात स्वतःबद्दलची अस्मिता टिकून राहू शकेल का......? असं हे खोटेपणाने वागण आपल्या स्वतःच्या मनाला तरी पटेल का......? एकवेळ जगाशी राहू द्या पण आपण आपल्या स्वतःशी तरी प्रामाणिक आहोत का......? सहनशीलतेची ढाल हातात घेऊन, एक हसरा मुखवटा घालून स्वत:च्या सर्व सुख-दुखांना बगल देऊन, भाव-भावनांना एका कोपऱ्यात ठेवून आपण बाहेरच्या जगात आपले व्यवहार पूर्ण करण्याचा निरंतर प्रयत्न करत असतो. पण घरी आल्यावर मात्र एकांतात स्वतःशीच संवाद साधताना आपला खरा चेहरा दिसतोच...... आणि “खोटे मुखवटे” गळून पडतात.

- डॉ. संदीप सोमेश्वर टोंगळे.

Saturday, February 17, 2018

“शौर्याची गाथा”

      अवघड झालीय स्थिती

      कोणी म्हणतय मिति

      तर कोणी सांगतंय तिथी

      नकोय आता त्या जाती पाती

      सांगतो लावून कपाळाला माती

      आमच्या मनात नेहमीच छत्रपती

      या महापुरुषांना आमच्या मनात पाहू द्या

      आम्हाला यांच्या “शौर्याची गाथा” गाऊ द्या



      तरुणाईचं एकच लक्ष

      कोण उमेदवार कोणता पक्ष

      राजकारणी राहतात दक्ष

      बिचारी जनताच होते भक्ष्य

      कोणी सोडायला तयार नाही आपला कक्ष

      कसा मिळेल या अराजकतेतून मोक्ष

      बाबासाहेबांच्या घटनेची नीट अंमलबजावणी होऊ द्या

      आम्हाला यांच्या “शौर्याची गाथा” गाऊ द्या



      आजचा दिवस रेटला

      कि संपते जबाबदारी आपली

      कोणी विचार नाही करत

      का ही भूमी तापली

      आपल्याच फायद्यासाठी

      आपण निसर्गाची मान कापली

      म्हणून वृक्षारोपणाची माळ

      अनेकांनी अनेक वर्ष जपली

      गाडगे बाबांसोबत आम्हाला पण हातात झाडू घेऊ द्या

      आम्हाला यांच्या “शौर्याची गाथा” गाऊ द्या



      महापुरुष सांगून सांगून थकले

      मुलींचं शिक्षण प्रगतीच लक्षण

      पण आपणच करतोय त्यांचं भक्षण

      काय उपयोग घेऊन उच्चशिक्षण

      करू शकत नाही आपण

      आपल्याच संस्कृतीच रक्षण

      जिजामाता अन सावित्रीबाईंच्या शिक्षणाची गंगा सर्वत्र वाहू द्या

      महात्मा फुलेंच्या विचारांची मेजवानी आम्हाला घेऊ द्या

      आम्हाला यांच्या “शौर्याची गाथा” गाऊ द्या

                                   

      - सं दी प

Wednesday, February 14, 2018

कर स्वतःच्या मनावर प्रेम

हॅपी व्हॅलेंटाईन डे

      मनाने मनाला
      मनासारखे मानणे
      म्हणजे प्रेम
      भावनेला भावनेने
      भावनेतून जाणणे
      म्हणजे प्रेम
      असेल तुमचं आमचं सेम
      पण आधी
      कर स्वतःच्या मनावर प्रेम......

      एक सुंदर
      चेतना मनातली
      म्हणजे प्रेम
      एक अद्भुत
      जादू तणातली
      म्हणजे प्रेम
      सर्वांच्याच मनात भावना ही सेम
      म्हणून म्हणतोय आधी
      कर स्वतःच्या मनावर प्रेम

      निरंतर भासणारी
      धडधड काळजातली
      म्हणजे प्रेम
      आयुष्य जगण्याची
      प्रेरणा हृदयातली
      म्हणजे प्रेम
      मनाने धरलाय मनावर नेम
      म्हणून आधी
      कर स्वतःच्या मनावर प्रेम......

      काही न सांगताच
      उमगणे सारे
      म्हणजे प्रेम
      मौनातले इशारे
      समजणे सारे
      म्हणजे प्रेम
      समजून उमजून करावं प्रेम
      पण आधी
      कर स्वतःच्या मनावर प्रेम......

      आपल्या
      अंगावर पडलेली
      धूळ झटकणे
      म्हणजे प्रेम
      तसंच
      आपल्या
      मनात साठलेली
      धूळ मनाला खटकणे
      म्हणजे खरं प्रेम
      कर स्वतःच्या काये वर प्रेम
      कर स्वतःच्या माये वर प्रेम
      पण आधी
      कर स्वतःच्या मनावर प्रेम......

      - सं दी प

Saturday, January 27, 2018

"मी मरणार कधी?"


शरीराने थकलेली
कमरेत वाकलेली
मनाने व्याकुळलेली
एक म्हातारी आली,
आणि विचारतेय
"मी मरणार कधी?"

डोळ्यात भरली होती
आयुष्याची जड कथा,
वंशाच्याच दिव्याने
दिलेली असह्य व्यथा,
नवरा गेल्यावर
तो पुसलेला माथा,
एकटीनेच जगलेलं आयुष्य
खाल्लेल्या असंख्य लाथा
ती सारखं विचारतेय
उरलेलं सुरलेलं माझं
आयुष्य सरणार कधी
एवढंच सांग बाळा,
"मी मरणार कधी?"

तिला हवंय
सुटकेचं मरण,
तिच्याच शेतातलं
लाकडाचं सरण,
तिच्या या दुःखाला
मी औषध काय देऊ,
सगळंच सोसलंय तिने
त्या ओंजळीत काय ठेऊ,
ती पुन्हा विचारतेय,
देव मला बघणार कधी,
खरंच सांग बाळा
"मी मरणार कधी?"

काय सांगू आणि
कसं सांगू मी तिला,
तिच्याकडेच आहे की
अनुभवांची शिदोरी,
कोणाच्याच हातात नसते
आपल्या आयुष्याची दोरी,
ती पुन्हा पुटपुटतीय
माझ्या आयुष्याचे हे
दिवस भरणार कधी,
एकदाच सांग बाळा
"मी मरणार कधी?"

बोलता बोलता नकळत
तिच्या अश्रूने वाट धरली,
लगेच भावनांना आवरत
आयुष्यात उरलेल्या पुंजीची
पिशवी तिने भरली,
आयुष्य जगण्याच्या
याच रितीमुळे
ती मनातच भरली,
आता मीच
विचारतोय देवाला,
हीचं हे भयाण आयुष्य
सार्थ ठरणार कधी,
तूच सांग बाबा
"...... .................... कधी?"

- डॉ संदीप सोमेश्वर टोंगळे.